Əsas məlumatlar və mənbələr
| Mövzu | Futbol üzrə dünya çempionatı: anlayış və tarix |
|---|---|
| Material | Müstəqil idman bələdçisi |
Bu səhifənin mövzusu
Dünya çempionatı ifadəsi futbol mənbələrində tək bir yarışın dəqiq identifikatoru deyil. Kişi və qadın milli komandaları, gənclər, klublar və müxtəlif futbol formatları üçün ayrı beynəlxalq turnirlər var. Bu bələdçinin konkret mövzusu kişi milli komandalarının FIFA Dünya Kubokudur. URL-dəki ümumi ifadə və rəqəmli kod əsasında köhnə səhifənin hansı buraxılışı göstərdiyi müəyyən edilməyib. Buna görə burada müəyyən il üçün arxiv nəticəsi bərpa olunduğu iddia edilmir. Məqsəd əsas anlayışı, başlanğıc tarixini və turnirin sənədlərinin necə oxunmalı olduğunu aydın çərçivədə təqdim etməkdir.
1930-cu ildə başlayan yarış
FIFA-nın tarixi materialına görə ilk Dünya Kuboku 1930-cu ildə Uruqvayda keçirilib. Rəsmi xatırlatma turnirin yaranmasını Jül Rimenin təşəbbüsü və 1928-ci ildə FIFA Konqresində qəbul olunan qərarla əlaqələndirir. İlk yarışda 13 milli komanda iştirak edib, finalda ev sahibi Uruqvay Argentinanı 4:2 hesabı ilə məğlub edərək çempion olub. Bu faktlar müasir turnirin başlanğıcını göstərir, lakin ilk buraxılışın quruluşunu sonrakı illərə tətbiq etmək olmaz. Dünya Kubokunun tarixini öyrənərkən hər buraxılışın iştirakçı sayı, mərhələləri və təşkilati şəraiti ayrıca nəzərdən keçirilməlidir.
Milli komanda ilə klubun fərqi
Dünya Kubokunda söhbət milli komandalardan getdiyi üçün klub çempionatı statistikası yarış nəticəsi kimi istifadə edilmir. Futbolçunun klubda qazandığı titul onun milli komanda ilə dünya çempionu olması demək deyil. Eyni şəkildə seçmə mərhələ ilə final turniri də ayrı məlumat dəstləridir: seçmə oyununda vurulan qol final mərhələsinin qol siyahısına əlavə olunmamalıdır. Turnirin tam adı, ili və mərhələsi birlikdə yazıldıqda belə qarışıqlıqlar azalır. Tarixi rekord müqayisələrində yalnız eyni kateqoriyalı və eyni əhatəli oyunları seçmək vacibdir; fərqli yaş qruplarının nailiyyətləri ayrıca saxlanmalıdır.
Format dəyişdikdə müqayisə də dəyişir
FIFA-nın 2026 format izahı 48 komandaya və 104 oyuna keçidi göstərir. Bu genişlənmə müxtəlif dövrlərdə ümumi qol, oyun sayı və iştirak göstəricilərini müqayisə edərkən kontekst tələb edir. Daha çox matçın olduğu turnirdə cəmi rəqəmin artması təkbaşına keyfiyyət dəyişməsini sübut etmir. Arxiv araşdırmasında rəsmi turnir səhifəsi, matç protokolu və əsasnamə bir-birini tamamlamalıdır. Çempionluq, finala çıxmaq və seçmə mərhələsində iştirak etmək ayrı nailiyyətlərdir. Bu bələdçi həmin fərqləri aydınlaşdırır; tam qaliblər siyahısı, cari nəticə xidməti və ya rəqəmli provayder kodunun təsdiqlənmiş açılışı kimi təqdim edilmir.
Mənbələr və yenilənmə
Tarixi faktlar cari heyət, bilet və ya nəticə zəmanəti deyil.